Je hebt eindelijk een vrije dag. Er hoeft even niets. Geen afspraken, geen werk, geen verplichtingen. Toch merk je dat je niet kunt ontspannen. Je hoofd blijft actief. Je voelt onrust in je lichaam. Misschien pak je automatisch je telefoon, ga je opruimen of zoek je steeds iets om te doen. En zelfs als je op de bank zit, voelt het niet alsof je écht uitrust.
Herken je dat? Dan ligt de oorzaak misschien niet bij je agenda, maar bij je zenuwstelsel.
Waarom kan ik niet ontspannen, ook al heb ik rust?
Veel mensen denken dat ontspanning vanzelf ontstaat zodra de drukte verdwijnt. Maar zo werkt ons lichaam niet.
Wanneer je lange tijd onder spanning hebt gestaan, raakt je zenuwstelsel gewend aan een voortdurende staat van alertheid. Je lichaam blijft als het ware controleren of alles veilig is. Daardoor kun je ook tijdens een vrije dag onrust ervaren, zonder precies te weten waarom.
Ervaar je al langere tijd spanning of overbelasting? Lees dan ook meer over stress en langdurige stress.
Waarom blijf ik altijd ‘aan’ staan?
Misschien herken je één of meer van deze situaties:
- Je voelt je schuldig wanneer je niets doet.
- Je ontspant pas laat op de avond.
- Je blijft piekeren, ook als daar geen directe aanleiding voor is.
- Je schrikt snel van geluiden.
- Je hebt het gevoel voortdurend alert te zijn.
- Je kunt moeilijk genieten van rustmomenten.
- Zodra je gaat zitten, voel je juist meer spanning.
Vaak zijn dit geen bewuste keuzes. Je lichaam heeft zich aangepast aan een lange periode van stress.
Wat doet langdurige stress met je lichaam?
Stress is op zichzelf niet ongezond. We hebben stress zelfs nodig om goed te kunnen functioneren. Het probleem ontstaat wanneer stress geen uitzondering meer is, maar de normale toestand wordt.
Je lichaam maakt dan voortdurend stresshormonen aan en krijgt nauwelijks de kans om te herstellen. Na verloop van tijd kan dat leiden tot klachten zoals:
- vermoeidheid;
- slaapproblemen;
- concentratieproblemen;
- overprikkeling;
- lichamelijke spanning;
- emotionele uitputting;
- burn-outklachten.
Merk je dat je steeds minder energie hebt en nauwelijks meer herstelt? Lees dan ook mijn pagina over burn-out en herstel.
Waarom voelt rust soms juist onrustig?
Veel mensen schrikken hiervan. Ze nemen eindelijk vrij, gaan een weekend weg of zitten ontspannen op de bank… en juist dán voelen ze onrust. Dat is niet vreemd.
Wanneer je lichaam maanden of jaren gewend is geweest om voortdurend alert te zijn, voelt stilstaan soms zelfs ongemakkelijk. Pas wanneer de druk wegvalt, wordt voelbaar hoeveel spanning je eigenlijk al die tijd hebt vastgehouden.
Kan trauma ervoor zorgen dat je niet kunt ontspannen?
Soms wel. Niet iedereen die moeite heeft met ontspannen heeft een trauma meegemaakt. Toch zie ik in mijn praktijk regelmatig dat oude ervaringen invloed blijven houden op het zenuwstelsel.
Wanneer je bent opgegroeid in een omgeving waarin je je voortdurend moest aanpassen, alert moest zijn of veel verantwoordelijkheid droeg, kan je lichaam geleerd hebben dat ontspannen niet veilig voelt.
Ook lang nadat de situatie voorbij is, kan je lichaam nog reageren alsof het steeds voorbereid moet zijn. Lees hier meer over trauma en de invloed op lichaam en geest.
Waarom praten alleen soms niet voldoende helpt
Veel mensen begrijpen heel goed dat ze meer rust zouden moeten nemen. Toch lukt het niet.
Dat komt omdat ontspanning niet alleen een gedachte is. Het is vooral een lichamelijke ervaring. Wanneer je zenuwstelsel voortdurend alert blijft, helpt inzicht alleen vaak niet voldoende. Je lichaam moet opnieuw ervaren dat het veilig is om los te laten.
Daarom werk ik bij Innerlijke Focus vanuit een lichaamsgerichte benadering. Naast gesprekken besteden we aandacht aan wat je in je lichaam voelt. Afhankelijk van jouw situatie maak ik daarbij onder andere gebruik van lichaamswerk, EMDR, Voice Dialogue, Gestalttherapie of Trauma Release.
Je hoeft niet altijd ‘aan’ te staan
Misschien herken je jezelf in dit verhaal. Dan is dat geen teken dat je faalt of dat je niet goed genoeg kunt ontspannen. Vaak laat je lichaam juist zien dat het al veel te lang heel hard heeft gewerkt.
Door opnieuw contact te maken met je lichaam en te onderzoeken waar de spanning vandaan komt, kun je leren om niet alleen rust te nemen, maar ook daadwerkelijk rust te ervaren.
Dat is geen kwestie van harder je best doen, maar van stap voor stap je draagkracht herstellen.
Kom je moeilijk tot rust? Je bent welkom.
Bij Innerlijke Focus in IJsselstein begeleid ik vrouwen die vastlopen door langdurige stress, burn-out of trauma. Samen onderzoeken we wat jouw lichaam nodig heeft om weer veiligheid, ontspanning en veerkracht te ervaren.
Ben je benieuwd of lichaamsgerichte therapie iets voor jou kan betekenen? Dan nodig ik je van harte uit voor een vrijblijvend kennismakingsgesprek.
